Guzmania

Herkomst en uiterlijk

Guzmania lingulata komt uit de tropische regenwouden van Midden-Amerika, het Caribisch gebied en het noordwesten van Zuid-Amerika. Het is een epifyt: hij groeit op boomtakken en gebruikt zijn wortels vooral om zich vast te houden. Water en voeding vangt hij op in het kokervormige hart van de bladrozet, de zogenoemde vaas of koker.

De plant vormt een rozet van glanzende, zwaardvormige groene bladeren van 30 tot 45 centimeter. Uit het midden groeit een stevige stengel met felgekleurde schutbladeren, die drie tot vier maanden mooi blijven. De eigenlijke bloemetjes zijn klein, wit tot geel en kort open. Een Guzmania bloeit maar één keer, waarna de moederplant zijn energie in zijscheuten stopt.

Licht en standplaats

Een heldere plek zonder felle zon, zoals een meter of twee van een raam op het oosten of westen, is ideaal. In de volle zon verbleken de schutbladeren en krijgt het blad bruine vlekken. Op een te donkere plek blijft de bloeiwijze wel even mooi, maar groeien de jonge plantjes slecht.

De Guzmania houdt van een warme, gelijkmatige temperatuur tussen 18 en 27 °C en niet onder de 15 °C. Tocht en koude vensterbanken in de winter vermijd je. Door zijn hogere luchtvochtigheidsbehoefte doet hij het goed in een lichte badkamer of keuken.

Na aankoop staat hij vaak al in volle bloei. Je hoeft hem dan alleen nog op een lichte, warme plek zonder tocht te zetten. Hij is daarmee een dankbare, kleurrijke plant voor wie snel resultaat wil, en een mooi alternatief voor een bos bloemen.

Water geven en luchtvochtigheid

Vroeger luidde het advies om de koker altijd vol te houden. Tegenwoordig weten we dat een permanent volle vaas in huis vaak tot rot leidt. Giet daarom een klein laagje kalkarm water of regenwater in de koker en ververs dat elke week of twee, zodat het niet gaat stinken. Houd daarnaast de potgrond licht vochtig, maar nooit nat. In de winter en bij een koele standplaats laat je de koker leeg en geef je alleen spaarzaam water op de grond.

De luchtvochtigheid mag gemiddeld tot hoog zijn. Sproei het blad af en toe met lauw, kalkarm water, of zet de plant op een schaal met hydrokorrels. Bruine bladpunten zijn een teken van droge lucht of kalkrijk water.

Grond, pot en voeding

De wortels zijn klein en dienen vooral als anker, dus een kleine pot volstaat. Gebruik luchtige grond: orchideeënschors gemengd met wat kamerplanten- of bromeliagrond. Een zware sierpot voorkomt omvallen, want de bloeiende plant is topzwaar.

Voeding heeft hij weinig nodig. Geef in het groeiseizoen eens per maand een sterk verdunde dosis (kwart sterkte) kamerplantenvoeding of orchideeënvoeding, via de koker of het blad.

Verpotten en stekken

Verpotten is bij een bloeiende Guzmania niet nodig. Na de bloei sterft de moederplant in de loop van enkele maanden af, terwijl aan de voet jonge zijscheuten (kindjes) verschijnen. Laat ze aan de moederplant groeien tot ze ongeveer een derde tot de helft van haar hoogte hebben bereikt en zelf een paar wortels hebben.

Snijd ze dan met een scherp mes zo dicht mogelijk bij de moederplant los en zet ze in een klein potje met luchtige bromeliagrond. Je kunt de moederplant ook wegsnijden en de kindjes in de pot laten staan. Een kindje bloeit na twee à drie jaar, als je geluk hebt. De bloei kun je opwekken door de plant een week met een rijpe appel in een plastic zak te zetten: het ethyleengas stimuleert de bloemaanleg.

Soorten en cultivars

• Guzmania lingulata 'Rana': de klassieke felrode stervormige bloeiwijze.
• 'Hope' en 'Tempo': oranje en roze varianten, compact van formaat.
• Guzmania conifera: kegelvormige oranje-gele bloeiwijze.
• Guzmania 'Torch': hoge, fakkelachtige bloeiwijze in rood en geel.

Andere bromelia's die je vaak ziet zijn Vriesea (met platte zwaardvormige bloeiwijze), Aechmea (met roze bloeiwijze en grijs blad) en Tillandsia, de luchtplantjes.

Problemen herkennen

Bruine, verkleurde bloeiwijze: na drie tot vier maanden is dat normaal; knip de stengel dan laag af. Gele, slappe moederplant na de bloei: ook normaal, ze sterft af. Rottend, zacht hart dat stinkt: te veel stilstaand water in de koker, vaak in combinatie met kou. Bruine bladpunten: droge lucht of kalkrijk water. Bleke, vlekkerige bladeren: te veel directe zon. Bruine bultjes op het blad: schildluis; verwijder ze met een wattenstaafje.

Combineren en stylen

Een Guzmania geeft direct een tropische kleurplons in een groene hoek. Zet hem tussen bladplanten zoals een Calathea, Aglaonema of croton. Meerdere bromelia's in verschillende kleuren samen in een lange bak geven een feestelijk effect op een tafel of dressoir. Meer bloeiende opties vind je bij bloeiende kamerplanten. Hij is niet giftig voor katten en honden.

Guzmania door het jaar

Veelgemaakte fouten

• Water geven op schema. Niet de kalender, maar de grond bepaalt wanneer je giet. Voel met je vinger: is de bovenlaag droog, dan is het tijd. In de winter is dat veel minder vaak dan in de zomer.
• Felle middagzon. Directe middagzon (zeker achter glas) geeft bruine, verbrande vlekken op het blad. Ochtend- of avondzon is meestal geen probleem.
• Een te grote pot. Een veel te grote pot houdt lang water vast. Verpot hooguit één maat groter (2 tot 5 cm breder) en altijd in een pot met afvoergat of een binnenpot.
• Droge verwarmingslucht. Bruine bladpunten en -randen ontstaan vaak in de winter. Zet de plant niet boven een radiator en verhoog de luchtvochtigheid met een schaal water of een luchtbevochtiger.

Kopen: waar let je op?

Kies bij het kopen van een guzmania een plant met stevig, gaaf blad, zonder bruine vlekken of plakkerige plekken, en kijk onder de bladeren en in de bladoksels of er geen ongedierte zit. Een grote plant geeft direct effect, maar een kleinere plant went sneller aan jouw huis en groeit vaak verrassend snel door. Bestel je online, pak de plant direct uit, geef een lichte plek zonder felle zon en verpot pas na twee tot vier weken. In de categorie bloeiende kamerplanten vind je het actuele aanbod in verschillende maten.