Gids

Planten voor zon en droogte

De zomers in Nederland en België worden heter en droger. Een tuin op het zuiden, een grind- of zandbodem of een plantvak tegen een muur wordt dan een plek waar veel planten verwelken zodra je een week vergeet te sproeien. De oplossing is niet meer water, maar andere planten: soorten uit het Middellandse Zeegebied en de prairie, die van nature lange droge periodes overbruggen. Ze besparen je water en tijd.

Je herkent ze vaak aan hun blad. Grijs of zilverkleurig blad, zoals bij lavendel en rozemarijn, weerkaatst zonlicht. Vlezig blad, zoals bij sedum, slaat water op. Smal of behaard blad verdampt minder. Combineer ze met prairieplanten zoals salvia en echinacea en een siergras, dan heb je een border die van juni tot oktober bloeit. De vlinderstruik en de olijfboom maken het af.

Droogtebestendig betekent niet dat een plant nooit water nodig heeft. Het eerste jaar, tot de wortels diep genoeg zitten, geef je bij droogte één keer per week een flinke hoeveelheid, liever dan elke dag een beetje: zo groeien de wortels de diepte in. Daarna redden de meeste soorten zich op eigen kracht. Belangrijker is de grond: deze planten haten natte voeten in de winter. Op kleigrond meng je grof zand of grind door het plantgat.

Bemest spaarzaam: rijke grond maakt mediterrane planten slap en vatbaar voor vorst. Een laag grind als mulch houdt vocht vast en geeft meteen die zuidelijke uitstraling. Voor een tuin die weinig werk vraagt, lees ook een onderhoudsvriendelijke tuin. Een grote keuze vind je bij de vaste planten.

Onze selectie

  1. 1

    Lavendel Lavandula angustifolia

    Geur, kleur en een zoemende wolk bijen: lavendel is de zomer in één plant. Echte lavendel (Lavandula angustifolia) is winterhard in Nederland en België, mits je één regel respecteert: nooit natte voeten.

    Veel licht / zonWeinig waterMakkelijkHuisdiervriendelijk

  2. 2

    Vlinderstruik Buddleja davidii

    De naam zegt het al: op een zonnige zomerdag zit de vlinderstruik vol dagpauwogen, atalanta's en citroenvlinders. Een snelle, makkelijke struik die bloeit van juli tot in september.

    Veel licht / zonWeinig waterMakkelijkHuisdiervriendelijk

  3. 3

    Olijfboom Olea europaea

    Zilvergrijs blad, een knoestige stam en direct een mediterrane sfeer. Olijfbomen doen het verrassend goed in Nederland en België, vooral in de stad en aan de kust, als je ze beschermt tegen langdurige vorst en natte…

    Veel licht / zonWeinig waterGemiddeldHuisdiervriendelijk

  4. 4

    Salvia Salvia nemorosa

    Kaarsrechte aren in diepblauw, violet, roze of wit, van juni tot ver in september: de bossalie is een van de makkelijkste en dankbaarste vaste planten voor een zonnige border. Bijen en hommels zijn er dol op. Met één…

    Veel licht / zonWeinig waterMakkelijkHuisdiervriendelijk

  5. 5

    Zonnehoed Echinacea purpurea

    Met zijn roze kroonbladeren rond een oranjebruin, stekelig hart is de rode zonnehoed een van de grote sterren van de nazomerborder. Hij bloeit van juli tot in september, trekt vlinders en bijen aan en houdt na de bloei…

    Veel licht / zonWeinig waterMakkelijkHuisdiervriendelijk

  6. 6

    Hemelsleutel Hylotelephium spectabile (syn. Sedum spectabile)

    Sedum, of hemelsleutel, is de vaste plant die in augustus en september de border overneemt. De platte bloemschermen trekken massaal bijen en vlinders, de plant overleeft droogte zonder klagen en zelfs de uitgebloeide…

    Veel licht / zonWeinig waterMakkelijkHuisdiervriendelijk

  7. 7

    Krokus Crocus

    Krokussen zijn vaak het eerste teken dat de winter voorbij is. Op een zonnige dag in februari gaan de kelkjes wijd open en zoemen de eerste hommels erin. Ze zijn goedkoop, verwilderen in het gazon en passen in elke…

    Veel licht / zonWeinig waterMakkelijkGiftig

  8. 8

    Sierui Allium

    Sierui zorgt voor de bloei tussen de tulpen en de zomerborder in. De perfect ronde bollen in paars, wit of blauw zweven op kale stelen boven de border en zijn een bijenmagneet. Zelfs uitgebloeid blijven de zaadbollen…

    Veel licht / zonWeinig waterMakkelijkGiftig

  9. 9

    Rozemarijn Salvia rosmarinus (syn. Rosmarinus officinalis)

    Rozemarijn is een keukenkruid en een sierheester in één. Het groenblijvende, naaldachtige blad geurt bij elke aanraking, de lichtblauwe bloempjes zijn in het vroege voorjaar een feest voor bijen en een takje gaat zo mee…

    Veel licht / zonWeinig waterMakkelijkHuisdiervriendelijk

Direct verkrijgbaar

Keuzehulp: droogteplanten per situatie

Planten voor zon en droogte zijn er voor elke plek, maar niet elke soort past overal. Op droge zandgrond in de volle zon gedijen lavendel, sedum en lampenpoetsersgras vrijwel zonder hulp. Tegen een zuidmuur, waar de warmte blijft hangen, voelen rozemarijn en een olijfboom zich op hun gemak, omdat ze daar ook in de winter beschut staan.

Op een zonnig terras zonder open grond werk je met potten. Een Kaapse lelie bloeit juist beter als zijn wortels wat krap zitten, en kruiden als rozemarijn en lavendel doen het goed in een terracotta pot. Let wel op: in een pot drogen ook droogteplanten sneller uit dan in de volle grond. Meer soorten voor buiten in pot vind je in winterharde planten voor balkon en terras.

Een droogteborder samenstellen

Een droogteborder die van voorjaar tot herfst iets laat zien, bouw je op in lagen. Begin met structuur: een paar pollen siergras zoals prachtriet of lampenpoetsersgras, die tot in de winter blijven staan. Kies er meer in onze gids siergrassen kopen. Vul daarna aan met bloeiers die elkaar opvolgen: salvia vanaf juni, zonnehoed in de zomer en sedum in september en oktober.

Voor het voorjaar plant je in de herfst sierui tussen de vaste planten. De bolvormige bloemen staan in mei en juni boven het jonge blad uit en zijn goed bestand tegen droge zomers; je vindt ze bij onze bloembollen. Als blikvanger achterin past een vlinderstruik. Al deze soorten zijn bovendien geliefd bij insecten; lees daarover planten voor bijen en vlinders. Hoe je de plantafstand en groepen bepaalt, staat in een border aanleggen met vaste planten.

Veelgemaakte fouten met droogteplanten

Lavendel snoeien tot in het oude, kale hout is een bekende misser. Lavendel loopt daar nauwelijks meer uit. Knip na de bloei de bloemstelen af en snoei in het voorjaar terug tot net boven het hout, zodat er nog groene scheutjes overblijven. Zo blijft de plant compact.

Elke dag een beetje sproeien is een tweede valkuil. Het water bereikt alleen de bovenste centimeters, waardoor de wortels ondiep blijven en de plant juist gevoeliger wordt voor droogte. Geef liever zelden, maar dan veel, en bij voorkeur 's ochtends vroeg of 's avonds.

Ook te goede zorg pakt verkeerd uit. Sedum in rijke, vochtige grond groeit slap en valt open in het midden. Een vlinderstruik zaait zich makkelijk uit; knip uitgebloeide pluimen af als je geen zaailingen wilt. En plant mediterrane soorten bij voorkeur in het voorjaar, zodat ze een heel seizoen hebben om te wortelen voordat de eerste natte winter komt.

Water slim gebruiken in een hete zomer

Ook een droogtebestendige tuin heeft in een hittegolf soms hulp nodig. Geef dan voorrang aan wat het kwetsbaarst is: planten die dit jaar of vorig jaar zijn aangeplant en alles in potten. Gevestigde lavendel, sedum en siergrassen kunnen een paar weken droogte aan; ze zien er misschien wat moe uit, maar herstellen na de eerste regenbui. Water geef je bij de voet, vroeg in de ochtend, zodat er zo min mogelijk verdampt.

Vang regenwater op met een regenton aan de regenpijp: regenwater is zachter dan leidingwater en je hebt het precies op het moment dat het droog is. Een bodem met wat organisch materiaal houdt bovendien beter vocht vast, zeker op zandgrond. Wat je daarvoor nodig hebt, vind je bij potgrond en toebehoren. Wil je een tuin die zichzelf zo veel mogelijk redt, lees dan ook onderhoudsvriendelijke tuinplanten. Staat een deel van je tuin juist in de schaduw, kijk dan naar planten voor de schaduw in de tuin.

Tips van Plantena

  • Geef het eerste jaar wekelijks één flinke gietbeurt, zodat de wortels diep gaan.
  • Meng grof zand of grind door zware kleigrond: deze planten verdragen geen natte voeten.
  • Mulch met grind; dat houdt vocht vast en remt onkruid.
  • Bemest spaarzaam: rijke grond maakt mediterrane planten slap.

Veelgestelde vragen

Welke tuinplanten kunnen het best tegen droogte?
Lavendel, rozemarijn, sedum, salvia, kattenkruid, Russische salie (Perovskia), siergrassen zoals Pennisetum en de vlinderstruik.
Hoeveel water hebben droogtebestendige planten nodig?
Het eerste jaar eens per week bij droogte. Daarna alleen bij langdurige hitte, en dan liever één keer flink dan elke dag een beetje.
Welke planten bloeien lang in de volle zon?
Salvia, echinacea, kattenkruid en lavendel bloeien wekenlang. Knip uitgebloeide bloemen af voor een tweede bloei.
Kunnen droogteplanten op kleigrond?
Ja, mits de grond goed doorlaat. Meng grof zand of grind door het plantgat of plant op een licht verhoogd bed.

Bekijk het assortiment

Verder lezen

Alle longreads →

Meer tuinplantengidsen

Alle gidsen →

Andere gidsen