Gids

Vetplanten voor beginners

Vetplanten hebben de naam onverwoestbaar te zijn, en toch sneuvelen er veel. Bijna altijd door dezelfde twee fouten: te veel water en te weinig licht. Vetplanten, of succulenten, slaan water op in hun dikke bladeren of stam. Ze komen uit gebieden waar het weken droog is en dan ineens hard regent. Dat ritme moet je thuis nadoen: flink water geven en daarna helemaal laten opdrogen. Wie dat ritme eenmaal snapt, heeft er een plant aan die jarenlang meegaat.

De makkelijkste starters zijn de Aloë vera, de jadeplant (Crassula), Haworthia en Echeveria. De Haworthia verdraagt het minste licht en past ook op een vensterbank op het oosten. De Echeveria wil juist volle zon; krijgt hij te weinig, dan rekt hij uit tot een slap, bleek steeltje. Een kerstcactus is een buitenbeentje: het is een bladcactus uit het regenwoud die wel wat vaker water wil.

De grond is even belangrijk als de gieter. Gewone potgrond houdt te lang vocht vast; gebruik cactusgrond of meng potgrond met een derde grof zand of perliet. Kies een pot met afvoergat, en liefst van terracotta. Meer over de juiste grond lees je in plantenvoeding en potgrond.

In de winter rusten vetplanten. Geef dan maar eens per maand een klein beetje water en zet ze liefst wat koeler, rond de 12 à 15 graden. Daarna gaan ze in het voorjaar weer groeien en zetten veel soorten zelfs bloemen. Vetplanten zijn ook makkelijk te stekken: een los blaadje op droge grond maakt binnen weken wortels. Bekijk alle soorten bij onze vetplanten en cactussen.

Onze selectie

  1. 1

    Aloë vera Aloe vera

    Een vetplant met een functie: het gel uit de dikke bladeren wordt al eeuwen gebruikt bij lichte brandwondjes. Aloë vera wil zon, weinig water en verder vooral met rust gelaten worden.

    Veel licht / zonWeinig waterMakkelijkGiftig

  2. 2
    Olifantspoot – fotoFoto: Tangopaso · Public domain · via Wikimedia Commons

    Olifantspoot Beaucarnea recurvata

    Een dikke, bolle stamvoet met daarbovenop een fontein van lange, smalle bladeren: de olifantspoot heeft een onmiskenbaar silhouet. In die verdikte stam slaat hij water op, waardoor hij weken zonder gieter kan. Hij wil…

    Veel licht / zonWeinig waterMakkelijkHuisdiervriendelijk

  3. 3

    Jadeplant Crassula ovata

    De jadeplant, ook bekend als geldboom of Crassula ovata, is een vetplant die uitgroeit tot een stevig boompje met dikke stammen en glanzende, vlezige blaadjes. Hij kan tientallen jaren oud worden en wordt vaak van…

    Veel licht / zonWeinig waterMakkelijkGiftig

  4. 4

    Echeveria Echeveria spp.

    Echeveria's zijn vetplanten die groeien in perfecte rozetten, als stenen rozen in grijsblauw, roze, paars of bijna zwart. Ze blijven klein en zijn ideaal voor een zonnige vensterbank of een schaal met vetplanten. Ze…

    Veel licht / zonWeinig waterMakkelijkHuisdiervriendelijk

  5. 5

    Haworthia Haworthiopsis attenuata

    De Haworthia is een kleine, stoere vetplant met spitse, donkergroene bladeren vol witte streepjes of wratjes. Hij wordt vaak zebracactus genoemd, al is het helemaal geen cactus. Anders dan de meeste vetplanten neemt hij…

    Licht, geen felle zonWeinig waterMakkelijkHuisdiervriendelijk

  6. 6

    Kerstcactus Schlumbergera × buckleyi

    De kerstcactus bloeit precies in de donkerste weken van het jaar met een overvloed aan roze, rode, witte of oranje bloemen aan de uiteinden van zijn platte stengelleden. Het is een cactus uit het regenwoud, geen…

    Licht, geen felle zonGemiddeldGemiddeldHuisdiervriendelijk

  7. 7

    Ceropegia woodii Ceropegia linearis subsp. woodii

    De Ceropegia woodii, bij ons Chinees lantaarntje of hartjesplant genoemd, is een sierlijke hangplant met lange draden vol kleine, hartvormige blaadjes in grijsgroen met zilvertekening. Hij is half vetplant, verdraagt…

    Veel licht / zonWeinig waterMakkelijkHuisdiervriendelijk

  8. 8

    Erwtenplant Curio rowleyanus

    De erwtenplant is een hangende vetplant met lange draden vol ronde, erwtachtige blaadjes. Een volgroeide plant lijkt op een groen parelgordijn en is een echte blikvanger in een hangpot. Hij houdt van zon en weinig…

    Veel licht / zonWeinig waterGemiddeldGiftig

Direct verkrijgbaar

Welke vetplant past bij jouw vensterbank?

Bij vetplanten voor beginners bepaalt de lichtsterkte bijna alles. Op een vensterbank op het zuiden, met uren directe zon, doen Echeveria, Aloë vera, de jadeplant en de meeste cactussen het best. Meer zonliefhebbers staan in de gids kamerplanten voor een zonnige vensterbank.

Op het oosten of westen, met een paar uur ochtend- of avondzon, kies je de Haworthia of de hangende Ceropegia woodii, die met zijn hartvormige blaadjes mooi over de rand van een plank valt. De erwtenplant wil juist veel licht, maar geen felle middagzon achter glas. Op een plek met weinig licht, zoals een noordraam, kom je eigenlijk niet uit bij echte succulenten. Daar werkt een Sansevieria beter, of een olifantspoot die water opslaat in zijn dikke stam, al wil ook die zo licht mogelijk staan.

Water geven zonder twijfel

De betrouwbaarste methode is onderdompelen. Zet de kweekpot een paar minuten in een bak water tot er geen luchtbelletjes meer opstijgen, laat hem goed uitlekken en zet hem terug. Daarna niets meer tot de grond helemaal droog is. Bij een kleine pot is dat in de zomer na een week, bij een grote pot soms pas na drie weken. Til de pot op: droge grond is opvallend licht.

Sproeien heeft bij vetplanten geen zin. Het water blijft in de bladrozet staan en geeft daar juist kans op rot. Na het verpotten wacht je een week met water geven, zodat beschadigde wortels eerst kunnen indrogen. Wil je weten hoe dat verpotten in zijn werk gaat, lees dan kamerplanten verpotten. Cactusgrond en grof zand vind je bij potgrond en toebehoren.

Veelgemaakte fouten met vetplanten

Verbrand blad in het voorjaar is een fout die veel mensen verrast. Na een donkere winter zijn vetplanten de felle zon niet meer gewend. Zet je ze in april ineens in de volle zon of buiten, dan krijgen ze bruine of witte vlekken die niet meer verdwijnen. Laat ze een week of twee wennen op een plek met gefilterd licht.

Een andere fout is de sierpot zonder gat of een glazen schaal zonder afvoer. Daarin blijft water onderin staan, terwijl de bovenkant droog lijkt. Kies een pot met afvoergat uit onze bloempotten, of gebruik de sierpot alleen als omhulsel. Let daarnaast op witte pluisjes in de bladoksels: dat is wolluis, een van de meest voorkomende plagen bij succulenten. Hoe je die aanpakt, staat in ongedierte op kamerplanten.

Tot slot de kerstcactus: verplaats hem niet zodra hij knoppen heeft. Een andere lichtval of temperatuur is genoeg om de knoppen te laten vallen. Een koelere plek en kortere dagen in de herfst helpen juist om de bloei op gang te brengen.

Combineren, stekken en veilig met huisdieren

Vetplanten lenen zich goed voor een gemengde schaal, mits alle soorten dezelfde behoefte hebben. Combineer zonliefhebbers met zonliefhebbers, en zet een Haworthia niet tussen cactussen die volle zon willen. Een gesloten terrarium is geen goed idee: daarin wordt de lucht te vochtig. Een open schaal met een laagje grind bovenop oogt net zo mooi.

Uit één plant maak je er snel tien: een blad van een Echeveria of jadeplant wortelt op droge grond, en een Aloë maakt zelf zijplantjes die je los kunt halen. De werkwijze lees je in kamerplanten stekken. Heb je katten of honden, controleer dan per soort of hij veilig is in onze gids niet giftige kamerplanten voor katten en honden.

Plan tot slot de winter. Een koele, lichte plek tussen 10 en 15 graden, zoals een slaapkamer of trapportaal met raam, laat cactussen en veel succulenten rusten en bevordert de bloei in het voorjaar. In een warme woonkamer groeien ze in de winter door, maar dan slap en bleek door het gebrek aan licht. Meer over planten in het donkere seizoen lees je in kamerplanten in de winter.

Tips van Plantena

  • Geef pas water als de grond helemaal droog is, en dan flink.
  • Gebruik cactusgrond of potgrond gemengd met grof zand of perliet.
  • Kies een pot met afvoergat: water dat blijft staan laat de wortels rotten.
  • Geef in de winter maar eens per maand een klein beetje water.

Veelgestelde vragen

Hoe vaak moet je een vetplant water geven?
In de zomer eens per week à twee weken, in de winter eens per maand of minder. Altijd pas als de grond helemaal droog is.
Waarom wordt mijn vetplant lang en slap?
Te weinig licht. De plant rekt zich uit richting het raam. Zet hem op de lichtste vensterbank; het uitgerekte deel herstelt niet, maar je kunt de top stekken.
Welke vetplant kan met weinig licht?
De Haworthia en de Sansevieria redden zich bij matig licht. De meeste andere succulenten willen een zonnige vensterbank.
Zijn vetplanten giftig voor katten?
Sommige wel: Aloë vera en de jadeplant zijn licht giftig. Haworthia en Echeveria zijn niet giftig.

Bekijk het assortiment

Verder lezen

Alle longreads →

Meer kamerplantengidsen

Alle gidsen →

Andere gidsen