
Kattenkruid
€ 2,25Tuinplant.nl
Gids
Een onderhoudsvriendelijke tuin is geen tuin vol tegels en grind. Het is een tuin vol planten die het zelf kunnen: ze zijn sterk, worden zelden ziek, hoeven niet elk jaar gesnoeid of opgebonden te worden en sluiten de grond zo goed af dat onkruid geen kans krijgt. Hoe meer van de grond bedekt is met de juiste planten, hoe minder je hoeft te wieden. Het resultaat is een tuin die er na een week vakantie nog steeds goed uitziet.
De basis zijn vaste planten die jaar na jaar terugkomen en zich netjes gedragen. Ooievaarsbek (Geranium) bedekt de grond als een tapijt, sedum overleeft droogte zonder klagen, en hosta en kerstroos doen het in de schaduw. Siergrassen zoals struisriet en prachtriet hoef je maar één keer per jaar terug te knippen. Voor structuur kies je langzaam groeiende struiken als Japanse hulst en lavendel.
Plant dichter dan je denkt. Vijf tot negen vaste planten per vierkante meter zorgt dat de border binnen een seizoen dicht staat. Mulch de lege plekken tussen jonge planten met houtsnippers of compost; dat houdt onkruidzaden in het donker en de grond vochtig. Kies planten die bij je grond en standplaats passen in plaats van de grond aan te passen aan de plant. Een plant op de juiste plek heeft geen extra water of voeding nodig.
Vermijd tot slot soorten die werk vragen: snelgroeiende hagen die drie keer per jaar geknipt moeten worden, rozen die gevoelig zijn voor sterroetdauw, of eenjarigen die je elk voorjaar opnieuw moet planten. Meer ideeën lees je in een onderhoudsvriendelijke tuin. De sterkste soorten vind je bij onze vaste planten.
Foto: Isiwal · CC BY-SA 4.0 · via Wikimedia CommonsGeur, kleur en een zoemende wolk bijen: lavendel is de zomer in één plant. Echte lavendel (Lavandula angustifolia) is winterhard in Nederland en België, mits je één regel respecteert: nooit natte voeten.
Veel licht / zonWeinig waterMakkelijkHuisdiervriendelijk
Foto: KENPEI · CC BY-SA 3.0 · via Wikimedia CommonsSinds buxusmot en buxusschimmel huishouden in tuinen, is Ilex crenata de populairste vervanger. Kleine, glanzende blaadjes, groenblijvend en perfect te knippen tot lage haagjes en bollen. Zonder de rupsen.
Licht, geen felle zonGemiddeldMakkelijkGiftig
Foto: Bildoj · CC BY-SA 3.0 · via Wikimedia CommonsHet strakst rechtopgaande siergras dat er is. Struisriet 'Karl Foerster' bloeit al in juni, de pluimen kleuren van roodbruin naar goudgeel en blijven tot in de winter overeind. Ideaal om ritme en hoogte in een border te…
Veel licht / zonGemiddeldMakkelijkHuisdiervriendelijk
Foto: Dominicus Johannes Bergsma · CC BY-SA 4.0 · via Wikimedia CommonsBloeien als de rest van de tuin slaapt: kerstrozen en lenterozen (Helleborus) openen hun bloemen tussen december en april. Een schaduwplant met een lange adem, die jaren op dezelfde plek kan blijven staan.
Weinig lichtGemiddeldMakkelijkGiftig
Foto: Dominicus Johannes Bergsma · CC BY-SA 3.0 · via Wikimedia CommonsDe ooievaarsbek is de stille kracht van de border: hij vult gaten, onderdrukt onkruid en bloeit vaak maandenlang. Er is een soort voor elke plek, van volle zon tot droge schaduw onder bomen. Verwar hem niet met de…
Licht, geen felle zonGemiddeldMakkelijkHuisdiervriendelijk
Foto: Rhododendrites · CC BY-SA 4.0 · via Wikimedia CommonsMet zijn roze kroonbladeren rond een oranjebruin, stekelig hart is de rode zonnehoed een van de grote sterren van de nazomerborder. Hij bloeit van juli tot in september, trekt vlinders en bijen aan en houdt na de bloei…
Veel licht / zonWeinig waterMakkelijkHuisdiervriendelijk
Foto: PumpkinSky · CC BY-SA 4.0 · via Wikimedia CommonsGeen plant brengt zoveel rust en structuur in een schaduwtuin als de hosta. Grote, geribbelde of glanzende bladeren in blauwgrijs, frisgroen, goud of bont, en in de zomer slanke stelen met lila of witte klokjes. Hij is…
Weinig lichtVeel waterMakkelijkGiftig
Foto: Kroton · CC BY 3.0 · via Wikimedia CommonsSedum, of hemelsleutel, is de vaste plant die in augustus en september de border overneemt. De platte bloemschermen trekken massaal bijen en vlinders, de plant overleeft droogte zonder klagen en zelfs de uitgebloeide…
Veel licht / zonWeinig waterMakkelijkHuisdiervriendelijk
Foto: 松岡明芳 · CC BY 3.0 · via Wikimedia CommonsMiscanthus, ook wel prachtriet of Chinees riet, is het siergras dat een tuin structuur geeft van juli tot maart. Hoge, wuivende pollen met zilveren of roodachtige pluimen vangen het laagstaande herfstlicht als geen…
Veel licht / zonGemiddeldMakkelijkHuisdiervriendelijk
Foto: Dominicus Johannes Bergsma · CC BY-SA 3.0 · via Wikimedia CommonsPennisetum dankt zijn Nederlandse naam aan de zachte, cilindervormige aren die op lampenpoetsers lijken. Het gras vormt een sierlijke, overhangende pol en bloeit van augustus tot in de herfst. Ideaal voor kleinere…
Veel licht / zonGemiddeldMakkelijkHuisdiervriendelijk

€ 2,25Tuinplant.nl

Sedum 'Matrona'
zon↕ 60 cm
€ 2,25Tuinplant.nl

Hosta sieboldiana 'Great Expectations'
schaduw
€ 4,50Tuinplant.nl

Geranium 'Orion'
↕ 60 cm
€ 2,56Tuinplant.nl

Heuchera 'Leuchtkäfer'
↕ 50 cm
€ 2,10Tuinplant.nl

zon / halfschaduw↕ 25 cm
€ 1,95Tuinplant.nl

Pennisetum
zon / schaduw↕ 1 m
vanaf € 2,25Tuinplant.nl

Calamintha nepeta 'Marvelette Blue'
↕ 30 cm
€ 1,95Tuinplant.nl
Onderhoudsvriendelijke tuinplanten kiezen wordt makkelijker als je weet welke groepen planten veel en weinig tijd kosten. Een globaal overzicht:
| Planttype | Werk per jaar | Voorbeelden |
|---|---|---|
| Bodembedekkende vaste planten | 1 keer terugknippen | Ooievaarsbek, sedum |
| Siergrassen | 1 keer terugknippen | Struisriet, prachtriet |
| Langzame groenblijvende struiken | 0 à 1 keer snoeien | Japanse hulst, skimmia |
| Snelle haag | 2 à 3 keer knippen | Liguster, laurierkers |
| Eenjarigen en perkplanten | Elk jaar opnieuw planten | Zomerbloeiers in bakken |
| Gazon | Wekelijks maaien in het seizoen | Grasveld |
Wie tijd wil besparen, verschuift de tuin dus naar de bovenste rijen. Een deel van het gazon omvormen tot border met ooievaarsbek en struisriet scheelt in de zomer elke week een maaibeurt. Kies voor structuur langzame struiken als Japanse hulst en skimmia, en voor de schaduw hosta en kerstroos. Meer soorten per standplaats vind je in planten voor zon en droogte en planten voor de schaduw in de tuin.
Een tuin met weinig onderhoud werkt het best als je de natuurlijke kringloop laat meedoen. Laat het blad in de herfst onder struiken en tussen vaste planten liggen: het is gratis mulch, houdt de grond vochtig en wordt door bodemleven omgezet in voeding. Alleen van het gazon en de paden haal je het weg. Uitgebloeide vaste planten en grassen laat je de winter over staan; ze beschermen het hart van de plant en zijn een schuilplek voor insecten. Hoe je de tuin in de herfst verder voorbereidt, lees je in tuin winterklaar maken.
Het onderhoudsjaar is dan overzichtelijk. Eind februari knip je vaste planten en grassen terug. In het voorjaar strooi je een laag compost en vul je kale plekken op. De zomer is vooral genieten, met eventueel water bij langdurige droogte voor wat nieuw is aangeplant. In de herfst plant je wat erbij moet. Hoe je een border opbouwt die snel dicht is, staat in een border aanleggen met vaste planten.
Worteldoek onder grind lijkt een slimme oplossing, maar na een paar jaar ligt er een laag stof en blad op het doek waarin onkruid gewoon kiemt. Dan zit je met grind, doek en onkruid door elkaar. Een dichtbegroeide border is op termijn minder werk. Ook woekeraars kosten op den duur veel tijd: bamboesoorten met lange uitlopers, munt in de volle grond of klimop zonder grens. Kies voor een scherm bewust niet-woekerende bamboe en houd klimop bij als bodembedekker binnen een duidelijke rand.
Een tweede fout is te zuinig planten. Een border met een paar planten en veel lege grond tussenin moet je jarenlang wieden. Liever één keer meer planten kopen dan elk weekend onkruid trekken. En tot slot: ook onderhoudsvriendelijke planten hebben het eerste jaar water nodig bij droogte. Daarna redden ze zich. Voor groenblijvende structuur die weinig vraagt, kijk ook in groenblijvende struiken kopen, en voor gemakkelijke grassen in siergrassen kopen.
Begin niet bij de plantenlijst, maar bij je tuin. Kijk een dag lang waar en hoe lang de zon schijnt, en voel of de grond zanderig, kleiig of venig is. Met die twee gegevens kun je met de plantenkiezer soorten selecteren die op die plek vanzelf goed groeien.
Plant daarna in een vaste volgorde. Eerst een kleine boom, zoals een krentenboom, en de groenblijvende structuur, bijvoorbeeld een lage taxus in vorm. Daarna de vaste planten in groepen, en tot slot bodembedekkers zoals sedum op zonnige plekken en klimop of ooievaarsbek in de schaduw. Verklein het gazon tot het stuk dat je echt gebruikt. Meer ideeën om werk te besparen lees je in een onderhoudsvriendelijke tuin.
Foto: WelshDave · CC BY-SA 4.0 · via Wikimedia CommonsEen tuin die weinig werk vraagt is geen tegeltuin. Zo ontwerp je een groene, onderhoudsarme tuin met bodembedekkers, siergrassen, de juiste haag en slimme keuzes in verharding.
Lees verder →
Foto: Ivar Leidus · CC BY-SA 4.0 · via Wikimedia CommonsVan bloeiende heesters tot groenblijvende struiken die je tuin het hele jaar structuur geven.
894 producten →Planten die elk jaar terugkomen: de basis van elke border die weinig werk geeft.
1.085 producten →
Foto: Photo by David J. Stang · CC BY-SA 4.0 · via Wikimedia Commons
Foto: Lmbuga · CC BY-SA 4.0 · via Wikimedia CommonsWanneer en hoe diep plant je tulpen, narcissen en krokussen? Alles over bloembollen planten in de tuin en in pot, lasagna-planten, verwilderen en bollen voor bijen.
Lees verder →
Foto: Dominicus Johannes Bergsma · CC BY-SA 3.0 · via Wikimedia CommonsEen tuin zonder gras? Zo vervang je het gazon door bodembedekkers, kruidenrijk grasland of grind met beplanting, met de beste soorten voor zon en schaduw.
Lees verder →Een nieuwe haag planten in de herfst of winter: hoeveel planten per meter, kluit, pot of blote wortel, grond voorbereiden, planten, water geven en de eerste jaren snoeien.
Lees verder →