
Schijncypres
Chamaecyparis pisifera 'Filifera Aurea'
zon / halfschaduw
€ 11,95Tuinplant.nl
Gids
Van november tot maart bepalen groenblijvende struiken hoe je tuin eruitziet. Als de vaste planten zijn teruggezakt en de bomen kaal zijn, geven zij vorm, kleur en beschutting. Tuinontwerpers rekenen vaak met een derde groenblijvend als ruggengraat: genoeg voor structuur in de winter, niet zoveel dat de tuin in de zomer zwaar en donker wordt. Bovendien bieden ze vogels in de winter beschutting en een slaapplek, en vangen ze fijnstof en wind.
Voor zon en halfschaduw zijn glansmispel met zijn rode jonge blad en Viburnum tinus, die in de winter bloeit, sterke keuzes. Voor de schaduw kies je de rhododendron en de skimmia, die allebei zure, humusrijke grond willen. Japanse hulst is te snoeien in bollen en blokjes en vervangt buxus zonder last van de buxusmot. En niet-woekerende bamboe zoals Fargesia geeft beweging en een groen scherm.
Plant groenblijvers in het vroege najaar of in het voorjaar. Juist in de eerste winter is uitdroging het grootste risico: het blad verdampt water, terwijl de wortels in koude of bevroren grond nauwelijks iets opnemen. Geef daarom bij droog, vorstvrij weer water en bescherm jonge struiken op een open, winderige plek met een windscherm of vliesdoek. Een laag mulch of bladaarde rond de voet houdt de grond vochtig en warmer.
Snoeien doe je bij de meeste groenblijvers licht en na de bloei, zodat je de knoppen voor volgend jaar niet wegknipt. Hoe je groenblijvers combineert met vaste planten, lees je in een border aanleggen. De volledige keuze staat bij onze struiken en heesters.
Foto: KENPEI · CC BY-SA 3.0 · via Wikimedia CommonsSinds buxusmot en buxusschimmel huishouden in tuinen, is Ilex crenata de populairste vervanger. Kleine, glanzende blaadjes, groenblijvend en perfect te knippen tot lage haagjes en bollen. Zonder de rupsen.
Licht, geen felle zonGemiddeldMakkelijkGiftig
Foto: Jules Verne Times Two · CC BY-SA 4.0 · via Wikimedia CommonsEen haag die van kleur verschiet: het nieuwe blad van de glansmispel is helder rood en kleurt later glanzend groen. Groenblijvend, snel groeiend en ideaal voor een kleurrijke, dichte erfafscheiding.
Veel licht / zonGemiddeldMakkelijkHuisdiervriendelijk
Foto: Dominicus Johannes Bergsma · CC BY-SA 4.0 · via Wikimedia CommonsDe taxus is de koning van de groenblijvende hagen. Donkergroene, fijne naalden, een dichte groei en eindeloos in vorm te knippen: van strakke hagen en bollen tot kegels en topiary. Hij groeit in zon en diepe schaduw en…
Licht, geen felle zonGemiddeldMakkelijkGiftig
Foto: DidierFy · CC BY-SA 4.0 · via Wikimedia CommonsGroot, glanzend, groenblijvend blad en een groeitempo waar weinig hagen aan tippen: laurierkers geeft het hele jaar privacy. Hij staat zowel in de zon als in diepe schaduw en vormt binnen een paar jaar een dichte wand…
Licht, geen felle zonGemiddeldMakkelijkGiftig
Foto: Stephen James McWilliam · CC BY 4.0 · via Wikimedia CommonsKlimop is de groenste oplossing voor een kale muur, schutting of hoek waar verder niets wil groeien. Hij is inheems, groenblijvend, klimt zonder hulp en groeit in diepe schaduw. Bovendien is hij een van de waardevolste…
Weinig lichtGemiddeldMakkelijkGiftig
Foto: Acabashi · CC BY-SA 4.0 · via Wikimedia CommonsIn mei verandert een rhododendron in een zee van bloemen in roze, paars, rood, wit of zalm. Daarna blijft hij het hele jaar een groenblijvende, glanzende struik. De sleutel tot succes is één ding: de juiste, zure grond…
Licht, geen felle zonGemiddeldGemiddeldGiftig
Foto: Dominicus Johannes Bergsma · CC BY-SA 4.0 · via Wikimedia CommonsSkimmia is de redder van de winterse schaduwtuin en de terraspot. Een compacte, groenblijvende struik met glanzend blad, die van de herfst tot in maart siert met roodbruine bloemknoppen of glanzend rode bessen. In het…
Weinig lichtGemiddeldGemiddeldGiftig
Foto: George Chernilevsky · Public domain · via Wikimedia CommonsViburnum is een van de veelzijdigste struiken voor de Nederlandse en Belgische tuin. Er zijn soorten die in de winter geuren, soorten met witte sneeuwballen in mei en groenblijvers die je als haag kunt gebruiken. De…
Licht, geen felle zonGemiddeldMakkelijkGiftig
Foto: Vera Buhl · CC BY-SA 3.0 · via Wikimedia CommonsFargesia is de bamboe die je zonder angst in een kleine tuin kunt planten. In tegenstelling tot woekerende soorten vormt hij een compacte pol, blijft groen in de winter en ruist zacht in de wind. Een snelle…
Licht, geen felle zonGemiddeldMakkelijkHuisdiervriendelijk

Chamaecyparis pisifera 'Filifera Aurea'
zon / halfschaduw
€ 11,95Tuinplant.nl

Juniperus communis 'Green Carpet'
zon / halfschaduw
€ 8,50Tuinplant.nl

Pinus
zon / halfschaduw↕ 1 m
€ 24,95Tuinplant.nl

Euonymus fortunei 'Dart'
zon / halfschaduw / schaduw↕ 50 cm
€ 4,95Tuinplant.nl

Loropetalum chinensis 'Fire Dance'
zon / halfschaduw↕ 1 m
€ 11,25Tuinplant.nl

Viburnum globosum 'Jermyns Globe'
zon
vanaf € 16,25Tuinplant.nl

Euonymus japonicus 'Albomarginatus'
zon↕ 1,6 m
vanaf € 8,95Tuinplant.nl

Hypericum inodorum 'Rheingold'
zon / schaduw↕ 30 cm
€ 10,50Tuinplant.nl
Groenblijvende struiken kopen begint bij de vraag hoeveel zon er valt en wat voor grond je hebt. In de volle zon op droge, goed doorlatende grond voelen mediterrane soorten zich thuis, zoals rozemarijn. Op een zonnige tot halfschaduwrijke plek met gewone tuingrond zijn glansmispel en Viburnum tinus betrouwbare keuzes.
In de schaduw wordt het interessant. Op zure, humusrijke grond groeien rhododendron en skimmia uitstekend. Op gewone of kalkrijke grond kies je in de schaduw beter taxus, laurierkers of Japanse hulst, die veel minder kieskeurig zijn. Voor beweging en een luchtig scherm is niet-woekerende bamboe ideaal, in zon of halfschaduw. Meer ideeën voor donkere hoeken staan in planten voor de schaduw in de tuin.
Groenblijvende struiken zijn het decor, de rest van de tuin is het toneel. Zet ze bij voorkeur achter of tussen planten die per seizoen wisselen. Onder een rhododendron of naast een skimmia staat een kerstroos perfect: hij bloeit in de winter, precies als het groene decor het hardst nodig is. Voor de struiken kun je bloembollen planten, die in het voorjaar opkomen en daarna weer onder de grond verdwijnen.
Wissel groenblijvers ook af met bladverliezende bloeiers, zodat de tuin in de zomer licht blijft. Inspiratie vind je in bloeiende struiken kopen en in een schaduwtuin inrichten. Op een terras of balkon doen veel van deze soorten het ook goed in een grote pot; welke dat zijn lees je in winterharde kuipplanten.
Een rhododendron te diep planten is een van de meest voorkomende fouten. Hij heeft een vlak, fijn wortelgestel dat lucht nodig heeft. Plant hem zo dat de bovenkant van de kluit gelijk ligt met de grond of zelfs iets erboven, en strooi er een laag bladaarde over. Gele bladeren met groene nerven wijzen meestal op te kalkrijke grond; meer over die verkleuring lees je in gele bladeren: oorzaken. Zure grond en rhododendrongrond vind je bij potgrond en toebehoren.
Bij skimmia gaat het vaak mis met de bessen. Skimmia japonica heeft mannelijke en vrouwelijke planten; alleen vrouwelijke planten maken rode bessen, en daarvoor moet er een mannelijke plant in de buurt staan. Bekende mannelijke vormen zoals 'Rubella' hebben juist mooie rode knoppen. Zet skimmia ook niet in de volle zon: dan verkleurt het blad geelachtig.
En tot slot: te veel groenblijvers dicht op elkaar maken een tuin zwaar en donker. Houd ongeveer een derde aan, en gebruik voor een gesloten scherm liever een haag; vergelijk de opties in groenblijvende haag kopen.
Niet elke tuin heeft ruimte voor een rhododendron van twee meter. Voor een kleine tuin of een voortuin zijn er compacte groenblijvers die onder de meter blijven of goed te snoeien zijn. Japanse hulst knip je in bollen of blokjes, skimmia blijft van nature laag en de compacte glansmispel 'Little Red Robin' blijft ongeveer half zo groot als de gewone vorm. Meer ideeën staan in planten voor een kleine tuin.
Ook in een pot doen veel groenblijvers het goed. Een skimmia of kleine rhododendron in een pot met zure grond is een handige oplossing als je tuingrond te kalkrijk is. Op een zonnig terras geeft een olijfboom een zuidelijke sfeer, mits je hem bij strenge vorst beschermt. Kies een vorstbestendige pot van minstens 40 centimeter uit onze bloempotten; meer over planten in potten lees je in balkon en terras in pot.
Geef groenblijvers in een pot ook in de winter af en toe water bij droog, vorstvrij weer, want onder een overkapping of op een winderig balkon valt er nauwelijks regen in de pot.
Foto: Bindersbee · Public domain · via Wikimedia CommonsZo leg je stap voor stap een border met vaste planten aan: plek lezen, grond voorbereiden, plantplan maken, aantallen per m² en onderhoud door het jaar. Met plantschema.
Lees verder →
Foto: Photo by David J. Stang · CC BY-SA 4.0 · via Wikimedia Commons
Foto: Ivar Leidus · CC BY-SA 4.0 · via Wikimedia CommonsVan bloeiende heesters tot groenblijvende struiken die je tuin het hele jaar structuur geven.
909 producten →
Foto: Llez · CC BY-SA 3.0 · via Wikimedia CommonsGroene gevels, schuttingen en pergola's: klimplanten maken van muren een tuin.
131 producten →
Foto: Lmbuga · CC BY-SA 4.0 · via Wikimedia Commons
Foto: Dominicus Johannes Bergsma · CC BY-SA 3.0 · via Wikimedia CommonsEen tuin zonder gras? Zo vervang je het gazon door bodembedekkers, kruidenrijk grasland of grind met beplanting, met de beste soorten voor zon en schaduw.
Lees verder →Een nieuwe haag planten in de herfst of winter: hoeveel planten per meter, kluit, pot of blote wortel, grond voorbereiden, planten, water geven en de eerste jaren snoeien.
Lees verder →
Foto: WelshDave · CC BY-SA 4.0 · via Wikimedia CommonsEen tuin die weinig werk vraagt is geen tegeltuin. Zo ontwerp je een groene, onderhoudsarme tuin met bodembedekkers, siergrassen, de juiste haag en slimme keuzes in verharding.
Lees verder →