Calathea

Hoge luchtvochtigheid

De sleutel tot een mooie Calathea is vochtige lucht. Droge stookwinterlucht zorgt voor bruine, krullende randen. Zet hem in een badkamer met daglicht, groepeer hem met andere planten of plaats hem op een schotel met kiezels en water. Sproeien helpt nauwelijks en geeft kalkvlekken.

Water geven

De grond moet licht vochtig blijven, nooit kletsnat en nooit kurkdroog. Calathea's zijn gevoelig voor kalk en fluoride in leidingwater: regenwater, gefilterd water of water dat een nacht heeft gestaan voorkomt bruine bladpunten.

Licht

Felle zon verbleekt de tekening. Een plek op een paar meter van het raam of bij een raam op het noorden is perfect.

Spint voorkomen

In droge lucht slaat spint snel toe: fijne webjes en gespikkeld blad. Douche de plant eens per maand lauw af en controleer de onderkant van de bladeren.

Herkomst en uiterlijk

Calathea's komen uit de tropische regenwouden van Midden- en Zuid-Amerika, met een zwaartepunt in Brazilië. Ze groeien in de onderlaag van het bos, in vochtige, warme schaduw. Veel soorten zijn botanisch inmiddels hernoemd tot Goeppertia, maar in de winkel blijft 'calathea' de naam.

Bekend is de beweging van het blad. Aan de voet van elk blad zit een scharniertje (pulvinus) waarmee de plant zijn bladeren 's avonds omhoogvouwt en 's ochtends weer laat zakken. Je hoort het soms zelfs ritselen. Daarom heet hij ook wel gebedsplant, net als zijn familielid de maranta. De onderkant van het blad is vaak paars of bordeauxrood, zodat je de plant in twee kleuren ziet.

De gekleurde tekening op het blad is bij veel soorten echt een kunstwerk: strepen, vlekken en veren in zilver, roze, crème en donkergroen. In de natuur helpt die tekening waarschijnlijk om het weinige licht onder het bladerdak zo goed mogelijk te benutten. Calathea's worden in huis zelden hoger dan 60 tot 80 centimeter en groeien als pol, die je bij het verpotten kunt delen.

Soorten en cultivars

Calathea orbifolia heeft grote, ronde bladeren met zilvergroene strepen en is een van de mooiste, maar ook gevoelig voor droge lucht. C. lancifolia ('Rattlesnake') heeft lange, golvende bladeren met donkere vlekken en is relatief sterk. C. makoyana ('Peacock') toont een fijne, pauwachtige tekening, en C. roseopicta 'Medallion' heeft ronde bladeren met roze-zilveren tekening.

Voor wie bloei wil: C. crocata vormt oranje bloeiwijzen boven donker blad. 'White Fusion' met witte strepen is prachtig maar lastig. Beginners doen het best met lancifolia, zebrina of de verwante Ctenanthe en Stromanthe.

Combineren en stylen

Calathea's doen het beter in een groepje dan alleen, omdat planten bij elkaar samen de luchtvochtigheid verhogen. Combineer ze met andere liefhebbers van vochtige lucht, zoals fittonia, varens en maranta. Een lichte badkamer is vaak een ideale plek; meer daarover in kamerplanten voor de badkamer.

Door hun tekening zijn ze zelf al een accent, dus kies effen potten in wit, zand of donkergroen. Zet ze op ooghoogte of op een plantentafel, zodat ook de gekleurde onderkant van het blad zichtbaar is. Een groot pluspunt: calathea's zijn niet giftig voor katten en honden.

Calathea door het jaar

Veelgemaakte fouten

• Laten uitdrogen. Deze plant herstelt slecht van een volledig uitgedroogde kluit. Controleer in warme periodes vaker en geef liever regelmatig kleinere hoeveelheden.
• Felle zon. Hoewel hij weinig licht verdraagt, verbrandt het blad in felle middagzon achter glas. Halfschaduw tot schaduw is prima.
• Een te grote pot. Een veel te grote pot houdt lang water vast. Verpot hooguit één maat groter (2 tot 5 cm breder) en altijd in een pot met afvoergat of een binnenpot.
• Droge verwarmingslucht. Bruine bladpunten en -randen ontstaan vaak in de winter. Zet de plant niet boven een radiator en verhoog de luchtvochtigheid met een schaal water of een luchtbevochtiger.

Kopen: waar let je op?

Kies bij het kopen van een calathea een plant met stevig, gaaf blad, zonder bruine vlekken of plakkerige plekken, en kijk onder de bladeren en in de bladoksels of er geen ongedierte zit. Een grote plant geeft direct effect, maar een kleinere plant went sneller aan jouw huis en groeit vaak verrassend snel door. Bestel je online, pak de plant direct uit, geef een lichte plek zonder felle zon en verpot pas na twee tot vier weken. In de categorie tropische bladplanten vind je het actuele aanbod in verschillende maten.